Najvažniji porezi:

  • Porez na dodatu vrijednost (PDV) po jedinstvenoj stopi od 17%, plaća se na promet dobara i usluga i uvoz dobara u BiH. Plaćanja PDV-a oslobođen je konačni uvoz dobara koja su oslobođena plaćanja carine (strani ulagači). Fizička lica koja nemaju stalno mjesto prebivališta u BiH imaju pravo na povrat PDV-a na robu koju kupe u BiH i iznesu je izvan BiH, osim na: mineralna ulja, alkohol i alkoholna pića i prerađevine od duvana.
  • Porez na dobit plaća se na dobit pravnih lica u Republici Srpskoj i stranih pravnih lica koja ostvaruju prihod u Republici Srpskoj po poreskoj stopi 10%. Strano pravno lice koje obavlja poslovnu djelatnost preko stalnog mjesta poslovanja u Republici Srpskoj plaća porez na dobit na poresku osnovicu koja se odnosi na to stalno mjesto poslovanja. Zakon o porezu na dobit omogućava obvezniku koji uloži u opremu, postrojenja i nepokretnosti za obavljanje vlastite registrovane proizvodne djelatnosti, umanjenje poreske osnovice za vrijednost izvršenog ulaganja, kao i umanjenje poreske osnovice za iznos plaćenog poreza na dohodak i doprinosa poreskom obvezniku koji u jednoj kalendarskoj godini zaposli najmanje 30 novih radnika na neodređeno vrijeme i za njih plati obavezne poreze i doprinose.[1]
  • Porez na dohodak plaća se po stopi od 10%, osima na dohodak malog preduzetnika i dohotka iz stranih izvora. Obveznik poreza na dohodak je i nerezident Republike Srpske za dohodak ostvaren u Republici Srpskoj.
  • Porez na nepokretnosti plaća se na nepokretnosti u Republici Srpskoj, prema tržišnoj vrijednosti nepokretnosti. Skupština opština i gradova dužne su da, najkasnije do 31. januara tekuće godine, dostave Poreskoj upravi u pisanoj formi odluku o visini vrijednosti nepokretnosti po zonama na svojoj teritoriji. Poreska stopa za nepokretnost u kojima se neposredno obavlja proizvodna djelatnost iznosi do 0,10% (pod nepokretnostima podrazumjevaju se objekti za proizvodnju i objekti za skladištenje sirovina, poluproizvoda i gotovih proizvoda, ukoliko čine zaokruženu proizvodnu cjelinu).

 

Doprinosi po osnovu dohotka:

  • za penzijsko i invalidsko osiguranje 18,5%;
  • za zdravstveno osiguranje 12%;
  • za osiguranje od nezaposlenosti 1%;
  • za dječiju zaštitu 1,5%.

 

Svi subjekti imaju obavezu da ugovore o platama sa zaposlenim zaključe u bruto iznosu.

U junu 2014. godine usvojen je Zakon o posebnom doprinosu za solidarnost („Službeni glasnik RS“, broj 52/14) te Zakon o izmjenama zakona o posebnom doprinosu za solidarnost („Službeni glasnik RS“, broj 42/15). Cilj ovog zakona je obezbjeđivanje dijela sredstava za ublažavanje posljedica poplava u Republici Srpskoj u maju 2014. godine. Ovaj Zakon se primjenjuje do 31. decembra 2015. godine.

 

VLASNIČKA PRAVA

 

Strani ulagači (fizička ili pravna lica), u pogledu stvarnih prava imaju ista prava i obaveze kao i rezidenti Bosne i Hercegovine.

Strana lica stiču pravo svojine na nepokretnosti u Republici Srpskoj pod uslovom reciprociteta, ako zakonom ili međunarodnim ugovorom nije drugačije određeno.

Strani investitori imaju pravo, za svoja ulaganja na teritoriji Bosne i Hercegovine da otvori račune u bilo kojoj komercijalnoj banci u lokalnoj ili slobodno konvertibilnoj valuti.

Strani investitori će imati pravo da slobodno zapošljava radnike strane državljane iz inostranstva ukoliko nije drugačije navedeno u zakonima Bosne i Hercegovine o radu i imigracije.

Strani investitori su zaštićeni od nacionalizacije, eksproprijacije, rekvizicije i mјerа koje imaju isto dejstvo, takve mјere mogu biti preduzete samo u javnom interesu, u skladu sa važećim zakonima i propisima, plaćanje odgovarajuće naknade.

Strani investitori imaju pravo da vrše transfer u inostranstvo, slobodno i bez odlaganja, u slobodno konvertibilnoj valuti nastale dobiti kao rezultat njihovog ulaganja u Bosni i Hercegovini.

Prava i povlastice stranim investitorima i obavezama koje proizilaze iz Zakona o stranim ulaganjima, se ne može izmijeniti ili opozvati stupanjem na snagu naknadno usvojenih zakona i propisa.

 

CARINE

           

Carinski sistem Bosne i Hercegovine je regulisan nizom autonomnih i međunarodnih propisa i primjenjuje se jedinstveno na području BiH. Zakonom o carinskoj politici BiH regulisani su osnovni elementi sistema za carinsku zaštitu privrede BiH, prava i obaveze svih subjekata u postupcima carinjenja robe i putnika. Regulisano je carinsko područje, carinska linija, carinski granični pojas, carinski nadzor, postupak carinjenja robe i drugih instituta koji regulišu sistem carinske zaštite.

Carinska tarifa sadrži raspon stopa od 0-15%. Carinski propisi sprovode se jedinstveno na području BiH.

Postupak carinjenja robe koja se uvozi u carinsko područje BiH, sprovodi carinarnica kod koje je roba primljena za carinjenje.

U BiH postoje 4 glavna regionalna centra: CI Banja Luka, CI Sarajevo, CI Tuzla i CI Mostar.

Potpisivanjem Sporazuma o stabilizaciji i pridruživanju omogućen je slobodan izvoz gotovo svih roba u EU koje ispunjavaju standarde, a istovremeno se postepeno otvara tržište BiH za robu iz EU prema dinamici ugovorenoj u aneksima i protokolima koji su pripadajući dio ovog Sporazuma.

 

BiH je potpisala Sporazum o slobodnoj trgovini CEFTA sa zemljama: Albanija, Crna Gora, Makedonija, Moldavija, Srbija i UNMIK/Kosovo, CEFTA sporazumom se zamjenjuju, ali i dopunjuju postojeći sporazumi o slobodnoj trgovini sa pojedinim zemljama iz regije. Time se omogućava veća transparentnost i pravila igre približna standardima EU, kao i pristup tržištu od oko 30 miliona ljudi.

Takođe, potpisan je sporazum o slobodnoj trgovini sa Turskom, te preferencijalni režim sa zemljama EU i Iranom.

Oprema koja se uvozi u BiH kao strano ulaganje ne smije biti starija od 10 godina. Potrebno je obezbjediti certifikat od nadležnog tijela koji dokazuje da oprema odgovara određenim standardima zaštite životne sredine i zaštite na radu.

Granični prelazi: Novi Grad, Kostajnica, Kozarska Dubica, Gradiška, Bosanski Brod, Šamac, Rača, Pavlović most, Karakaj, Kozluk, Zvornik, Vraćanovići-Deleusna, Zubci, Rudo, Ivanica.

Carinski prelazi: Novi Grad, Kozarska Dubica, Gradiška, Bosanski Brod, Rača, Pavlović most, Karakaj, Kozluk, Vraćanovići-Deleusna, Dobrun.